Περί Ανοιών Β΄Μέρος -Τα 10 σημάδια της νόσου Alzheimer -

1) Απώλεια μνήμης :ξεχνά τι είναι και που είναι διάφορα αντικείμενα

2) Δυσκολίες στην εκτέλεση γνωστών πράξεων:δεν θυμάται πώς να πλύνει τα δόντια του/ της

3) Προβλήματα λεκτικής επικοινωνίας: δεν βρίσκει κοινές λέξεις και εκφράσεις ή χρησιμοποιεί άστοχες λέξεις μέσα στην πρόταση.

4) Αδυναμία προσανατολισμού στο χώρο και το χρόνο: Δεν θυμάται τον δρόμο για το σπίτι του/ της. Δεν θυμάται το τρέχον έτος

5) Ελαττωμένη ή κακή κρίση: φοράει τα ρούχα ανάποδα.

6) Προβλήματα στην αφηρημένη σκέψη:δεν αναγνωρίζει γράμματα και αριθμούς.

7) Παρεκτόπιση αντικειμένων: βάζει τα αντικείμενα σε λάθος θέση π.χ. τα παπούτσια στο ψυγείο και δεν μπορεί να τα ξαναβρεί.

8) Δραματικές μεταβολές στη διάθεση , τη συμπεριφορά και τη προσωπικότητα χωρίς εμφανή αίτια: επιθετικότητα , συναισθηματικό κενό, ευμετάβλητη και παράλογη συμπεριφορά , καχυποψία.

9) Απώλεια των πρωτοβουλιών :παρουσιάζει αδιαφορία, παθητικότητα, και χρειάζεται παρότρυνση για να κάνει απλές καθημερινές δραστηριότητες.

10) Κινητικές διαταραχές: εκδηλώνει υπερδιέγερση , άσκοπο βηματισμό, αστάθεια, δυσκαμψία.

Για ποιο λόγο είναι σημαντική η διάγνωση;

Η πρώιμη διάγνωση είναι πολύ σημαντική προκειμένου οι συγγενείς και όσοι φροντίζουν τον πάσχοντα να είναι καλύτερα ενημερωμένοι και προετοιμασμένοι να χειριστούν τα προβλήματα που προκαλεί η νόσος. Η διάγνωση είναι το πρώτο βήμα προς τον προγραμματισμό για το μέλλον.

Εάν κάποιος παρατηρήσει ότι ένα αγαπημένο πρόσωπο παρουσιάζει κάποια από τα παραπάνω συμπτώματα δεν πρέπει να καταλήγει σε βιαστικά συμπεράσματα γύρω από το τι έχει ο συγγενής του. Πολλά από τα συμπτώματα αυτά εμφανίζονται σε άλλες παθήσεις και τις κάνουν να μοιάζουν με την νόσο Alzheimer.

Περί Ανοιών - Α΄ Μέρος

Μέχρι τις αρχές του αιώνα μας , οι άνθρωποι πίστευαν ότι η περίεργη συμπεριφορά που συνοδεύει τη νόσο του Alzheimer ήταν η φυσική εξέλιξη του γήρατος . Ο Γερμανός γιατρός Alois Alzheimer ήταν ο πρώτος που πίστεψε ότι οι περίεργες συμπεριφορές είναι εκδηλώσεις ασθένειας. Οι υποψίες του  επιβεβαιώθηκαν το 1908 όταν έκανε νεκροψία εγκεφάλου σε μια ασθενή του με άνοια όπου ανακάλυψε χαρακτηριστικές βλάβες  ως συνέπεια νόσου του εγκεφάλου.

Η άνοια εμφανίζεται ως αποτέλεσμα μιας εξελισσόμενης ασθένειας, η οποία καταστρέφει προοδευτικά τα κύτταρα του εγκεφάλου.

Το κυρίαρχο σύμπτωμα της νόσου είναι η σταδιακή μείωση των νοητικών ικανοτήτων που οδηγεί τον ασθενή σε πλήρη αποδιοργάνωση της ζωής  και της προσωπικότητας του.

Τα πρώτα σημάδια που ίσως αντιληφθεί η οικογένεια είναι δυσκολία να θυμηθεί πρόσφατα γεγονότα και να διεκπεραιώσει καθημερινές εργασίες ρουτίνας . Το άτομο μπορεί, επίσης, να παρουσιάζει σύγχυση, αλλαγή προσωπικότητας ή συμπεριφοράς, περιορισμένη κρίση, δυσκολία στην ανεύρεση των κατάλληλων λέξεων, στην ολοκλήρωση των σκέψεων ή στο να ακολουθεί οδηγίες.

Η νόσος Alzheimer επηρεάζει τις περιοχές του εγκεφάλου που ελέγχουν τη σκέψη, τη μνήμη και τη γλώσσα. Η έναρξη της νόσου είναι σταδιακή και η επιδείνωση της υγείας του ατόμου είναι συνήθως αργή.

Ποιος έχει πιθανότητα να προσβληθεί;

H νόσος Alzheimer επηρεάζει όλες τις πληθυσμιακές ομάδες, ανεξάρτητα από κοινωνική τάξη, φύλο, φυλή ή γεωγραφικό χώρο και, παρότι εμφανίζεται συνήθως σε άτομα τρίτης ηλικίας, εντούτοις μπορεί να εμφανιστεί και σε μικρότερης ηλικίας άτομα. Ωστόσο, υπάρχουν ισχυρές ενδείξεις ότι τα άτομα με υψηλότερο μορφωτικό επίπεδο κινδυνεύουν λιγότερο απ’ αυτά με χαμηλότερο μορφωτικό επίπεδο. 

Περί Κοινωνικού Ακτιβισμού

Η φιλανθρωπία  και ο κοινωνικός ακτιβισμός, έννοιες με κοινωνική και ιστορική συνάφεια, έχουν ως κοινή συνισταμένη την ανθρώπινη ενεργητικότητα, τον εθελοντισμό, την προσφορά και την αλληλεγγύη προς τον χειμαζόμενο συνάνθρωπο (π.χ. συσσίτια), το πρακτικό ενδιαφέρον για τη προστασία του περιβάλλοντος (π.χ. αναδασώσεις λόγω πυρκαγιάς, αναπλάσεις υποβαθμισμένων περιοχών, καθαρισμός κοινοχρήστων χώρων, ανακύκλωση μεταλλικών ειδών, απειλούμενα είδη ζωικού ή φυτικού βασιλείου κ.α.), την πρόληψη και την προαγωγή της υγείας (π.χ. κοινωνικά ιατρεία-φαρμακεία), την επι-μόρφωση (π.χ. κοινωνικά μαθητικά φροντιστήρια, ενημέρωση-ευαισθητοποίηση ευρέος κοινού μέσω διαλέξεων, έντυπου και ηλεκτρονικού τύπου για σοβαρά κοινωνικά νοσήματα όπως λοίμωξη HIV , νόσο Alzheimer ή προστασία ευπαθών ομάδων πληθυσμού -ΑΜΕΑ).

Ο κοινωνικός ακτιβισμός εμφορείται αφενός από ρεαλιστική σκέψη αφετέρου από εθελοντική δράση ενός συνόλου πρωτοβουλιών ανακούφισης αλλά και εγρήγορσης-παρότρυνσης προς αυτεξούσιες ενέργειες συνειδητοποίησης του ρόλου ΌΛΩΝ  των εμπλεκομένων. Ως λογική παρέμβασης o κ.α. οριοθετείται έναντι μικρο-κομματικών «εισοδισμών» ή ευκαιριακών συμπλεύσεων. Εκεί που η κρατική γραφειοκρατία παρακωλύει τη δημιουργικότητα και την πρωτοβουλία, η κοινωνία ενεργών πολιτών μπορεί να δράσει και να φέρει αλλαγή και καινοτομία στα πλαίσια προώθησης μιας ουσιαστικής συμμετοχικής Δημοκρατίας._

Στοιχεία από ιστοσελίδα : Social Activism Αθηνών

Ο αλιεύς του εσώτερου εαυτού

"Ο  θησαυρός μας βρίσκεται στην κυψέλη της γνώσης μας. Και πάντα πρός τα εκεί πηγαίνουμε, αφού είμαστε φτερωτά έντομα της φύσης και συλλέκτες του μελιού του νου". Νίτσε

" 'Οπως ο αλιεύς μαργαριταριών δένει μια πέτρα στη μέση του και βυθίζεται στον πάτο της θάλασσας για να τα περισυλλέξει, έτσι και ο καθένας μας πρέπει να οπλίζεται με απάρνηση όλων, να βουτάει στον εσώτερο εαυτό και να αποκτά το μαργαριτάρι της Ψυχής του".  Ραμάνα Μαχαρίσι, Ινδός Γκουρού

περί κατάθλιψης...Β΄ Μέρος

Οι θεραπευτικοί παράγοντες που αναπτύσσονται στην ομαδική ψυχοθεραπεία κυρίως των καταθλιπτικών ασθενών σύμφωνα με τον καθηγητή Irvin Yalom είναι οι παρακάτω:

1.Ενστάλαξη ελπίδας : η ελπίδα δεν είναι μόνο απαραίτητη προϋπόθεση για να παραμείνει ο ασθενής σε θεραπεία έτσι ώστε να αναλάβουν δράση άλλοι θεραπευτικοί παράγοντες. Είναι ευέλικτη – επαναπροσδιορίζεται μόνη της για να ταιριάζει στις άμεσες παραμέτρους και γίνεται ελπίδα για ανακούφιση, για αξιοπρέπεια , για σύνδεσμο με τους άλλους ή ακόμα και για την ελάχιστη δυνατή σωματική ταλαιπωρία.

2.Καθολικότητα: πολλοί άνθρωποι μπαίνουν στη θεραπεία με την ανησυχητική σκέψη ότι είναι μοναδικοί στην δυστυχία τους ότι μόνο εκείνοι έχουν  προβλήματα , σκέψεις , παρορμήσεις που είναι τρομακτικές ή απαράδεκτες. Στην θεραπευτική ομάδα ιδιαίτερα  στα πρώιμα στάδια η διάψευση των αισθημάτων μοναδικότητας του θεραπευόμενου είναι μεγάλη πηγή ανακούφισης.  Παρά την πολυπλοκότητα των ανθρώπινων προβλημάτων φαίνεται καθαρά πως υπάρχουν κάποιοι κοινοί παρονομαστές και τα μέλη μιας θεραπευτικής ομάδας σύντομα  αντιλαμβάνονται  τις ομοιότητες που έχουν ο ένας με τον άλλον.

3.Μετάδοση πληροφοριών: κάτω από το γενικό τίτλο συμπεριλαμβάνονται οι διδακτικές οδηγίες που παρέχονται από τους θεραπευτές για την ψυχική ασθένεια/ τα συμπτώματα και τη θεραπεία.

ΔΙΔΑΚΤΙΚΗ ΚΑΘΟΔΗΓΗΣΗ: όταν ολοκληρώνεται μια επιτυχημένη διαδραστική ομαδική ψυχοθεραπεία, οι περισσότεροι θεραπευόμενοι που συμμετέχουν έχουν μάθει πολλά για την ψυχική λειτουργία , για το νόημα των συμπτωμάτων, για τα διαπροσωπικά και τα ομαδικά δυναμικά  και για την διαδικασία της ψυχοθεραπείας και τις παρανοήσεις ή την παραπληροφόρηση που κυκλοφορεί ως επιστημονική γνώση.

4.Αλτρουισμός : η ομαδική ψυχοθεραπεία έχει το μοναδικό προνόμιο να είναι η μόνη θεραπεία που δίνει στους θεραπευόμενους την ευκαιρία να ωφελήσουν τους άλλους. Ενθαρρύνει εξάλλου την  πολλαπλότητα των ρόλων, αφού απαιτεί οι θεραπευόμενοι να παίρνουν εκ περιτροπής το ρόλο του αποδέκτη και του χορηγού βοήθειας.

5. Ανάπτυξη τεχνικών κοινωνικοποίησης : η κοινωνική μάθηση – η ανάπτυξη των βασικών κοινωνικών δεξιοτήτων είναι ένας θεραπευτικός παράγοντας που λειτουργεί σε όλες  τις θεραπευτικές ομάδες.

Πολλές φορές τα αρχαιότερα μέλη μιας θεραπευτικής ομάδας αποκτούν πολύ εκλεπτυσμένες κοινωνικές δεξιότητες, έχουν αποκτήσει μεθόδους επίλυσης των συγκρούσεων, συνήθως είναι λιγότερο επικριτικοί και πιο ικανοί να βιώσουν ενσυναίσθηση (empathy) και να την εκφράσουν με ακρίβεια.  

6. Παράδειγμα προς μίμηση: υπάρχουν σημαντικές ενδείξεις ότι οι θεραπευτές ομάδων επηρεάζουν τα επικοινωνιακά μοτίβα μέσα στις ομάδες τους λειτουργώντας ως πρότυπα συγκεκριμένων συμπεριφορών όπως είναι για παράδειγμα η αυτοαποκάλυψη ή η υποστήριξη.

7. Διαπροσωπική μάθηση: το άτομο αναπτύσσει τελικά την αίσθηση του εαυτού του με βάση το πώς αντιλαμβάνεται ότι αξιολογείται η συμπεριφορά του από τους σημαντικούς άλλους. Στόχος της ομάδας είναι να αναγνωρίσει ο θεραπευόμενος και να διορθώσει τις δυσ-προσαρμοστικές του συμπεριφορές  χρησιμοποιώντας την στρατηγική επίλυσης προβλημάτων , την εξάσκηση των διαπροσωπικών δεξιοτήτων, την ερμηνεία  ρόλων και την ανατροφοδότηση (feedback). Οι θεραπευτικοί στόχοι των θεραπευομένων μεταβάλλονται έπειτα από ένα αριθμό συνεδριών. Ο αρχικός τους στόχος όπως για παράδειγμα η ανακούφιση της οδύνης τροποποιείται. Λόγου χάρη, μπορεί να μετατραπεί από επιθυμία να ανακουφιστούν από το άγχος σε επιθυμία να μάθουν να επικοινωνούν με τους άλλους, να δείχνουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη και ειλικρίνεια, να μάθουν να αγαπούν. 

8.Κάθαρση : όπως στην αρχαία τραγωδία  είναι η έκφραση συναισθημάτων, η εξωτερίκευση των οποίων οδηγεί σε ανακούφιση και μακροπρόθεσμα  σε λύτρωση.

9.Αποδοχή: είναι το αίσθημα ένταξης και αφομοίωσης, με σεβαστή την ιδιαιτερότητα του καθενός από την ομάδα (συνεκτικότητα).

10. Αναβίωση οικογένειας: η ευκαιρία για αφύπνιση συναισθημάτων που αφορούν βιώματα της προσωπικής  οικογενειακής εμπειρίας  του κάθε μέλους μέσα στην ομάδα (επίλυση «ψυχικών συγκρούσεων»  της παιδικής ηλικίας).

Η ομάδα ως κοινωνικός μικρόκοσμος: η "μικρή ομάδα" δεν παρέχει μόνο έναν κοινωνικό μικρόκοσμο στον οποίο εκδηλώνεται ξεκάθαρα η δυσ-προσαρμαστική συμπεριφορά των μελών αλλά αποτελεί και το εργαστήριο όπου γίνονται εμφανή συχνά με μεγάλη σαφήνεια το νόημα και τα δυναμικά της συμπεριφοράς αυτής.